• Η αρχή ενός καινούργιου χρόνου συνδέεται συνήθως  με νέα ξεκινήματα και αρκετή δόση αισιοδοξίας.
  • Πόσο εύκολο όμως είναι στις μέρες μας να είμαστε αισιόδοξοι δεδομένων των κοινωνικο-οικονομικών συνθηκών;
  • H αλήθεια ότι  δεν είναι τόσο εύκολο, αλλά τα καλά νέα είναι ότι η αισιοδοξία διδάσκεται, γιατί είναι τρόπος ζωής!

Oκαθηγητής και ιδρυτής της θετικής ψυχολογίας, Μ. Seligman προτείνει να “εκπαιδευτούμε” για να περάσουμε από την εκμαθημένη αβοηθησία που συνδέεται με την απαισιοδοξία, στην εκμαθημένη αισιοδοξία.

Τα άτομα με εκμαθημένη απαισιοδοξία, έχουν την τάση να ερμηνεύουν τα εσωτερικά τους εμπόδια, ως αποτέλεσμα μόνο εξωτερικών μεταβλητών.  Τα αισιόδοξα άτομα αισθάνονται ότι όλα θα πάνε καλά, έχουν πίστη στον εαυτό τους, ενώ παράλληλα συνεχίζουν  τις προσπάθειες τους και δεν  υποχωρούν  όταν συναντούν εμπόδια.

Η απαισιοδοξία έχει τα εξής χαρακτηριστικά: 

Διάρκεια 

Ο απαισιόδοξος πιστεύει βαθιά μέσα του ότι δεν πρόκειται ποτέ να τα καταφέρει και ότι οι δυσκολίες κρατούν για πάντα, ενώ ο αισιόδοξος  έχει αυτοπεποίθηση και θεωρεί ότι οι δύσκολες καταστάσεις είναι προσωρινές.

Γενίκευση

Ο απαισιόδοξος, όταν αντιμετωπίζει μια  δύσκολη κατάσταση  κάνει γενικεύσεις «όλα  πάνε χάλια… πόσο άτυχος ή άτυχη είμαι». Αντίθετα, ο αισιόδοξος δεν γενικεύει και θεωρεί ότι μια  αποτυχία δεν τον ακολουθεί σε όλα τα επίπεδα της ζωής του.

Εσωτερίκευση

Οι απαισιόδοξοι εκλαμβάνουν τις αρνητικές εμπειρίες  ως ανεπανόρθωτα  τραύματα και ως προσωπικά μειονεκτήματα, ενώ οι αισιόδοξοι  δεν διστάζουν να τις μοιραστούν με άλλους για να μειώσουν την απογοήτευσή τους.

Ο απαισιόδοξος  δεν κινητοποιείται και λειτουργεί παθητικά, πιστεύοντας ότι δεν υπάρχει τίποτα να κάνει, γιατί τα πράγματα  δεν μπορούν να αλλάξουν. Αντίθετα, ο αισιόδοξος δεν περιμένει τα προβλήματα να λυθούν από μόνα τους, με αποτέλεσμα να προχωράει σε δράση και να μην μεμψιμοιρεί. 

Τα παρακάτω μπορούν να βοηθήσουν στην καλλιέργεια της αισιοδοξίας:

  • Οραματιζόμαστε τον νέο χρόνο σε όλους τους τομείς της ζωή μας.
  • Εστιάζουμε στη λύση και όχι στο πρόβλημα.
  • Θέτουμε ρεαλιστικούς στόχους και προχωράμε σε δράσεις.
  • Δεν απογοητευόμαστε με τις πρώτες δυσκολίες, δίνουμε χρόνο στον εαυτό μας και συνεχίζουμε τις προσπάθειες μας.
  • Επικεντρωνόμαστε σε αυτά που είναι στον έλεγχο μας και υπάρχει δυνατότητα βελτίωσης.
  • Εστιάζουμε στα θετικά και δεν αναμασάμε τις αποτυχίες του παρελθόντος.

Συναναστρεφόμαστε με αισιόδοξους ανθρώπους, γιατί η αισιοδοξία είναι μεταδοτική.

  • Είμαστε ευγενικοί με τον εαυτό μας και τον φροντίζουμε με θετικές σκέψεις, σωστή διατροφή και άσκηση.

Σύμφωνα με τους Seligman & Csikszentmihalyi, η αισιοδοξία  αλλάζει τη βιοχημική ισορροπία του εγκεφάλου και λειτουργεί προστατευτικά απέναντι στις ψυχικές και σωματικές ασθένειες. Οι  αισιόδοξοι άνθρωποι είναι πιο υγιείς, πιο παραγωγικοί, πιο ψυχικά ανθεκτικοί και έχουν καλύτερο προσδόκιμο ζωής.

Συμπερασματικά

Οι  άνθρωποι είναι αισιόδοξοι ή απαισιόδοξοι ανάλογα με τον τρόπο που ερμηνεύουν τις εμπειρίες που έχουν ζήσει. Ο αισιόδοξος αντιλαμβάνεται τις κακές στιγμές ως παροδικές, ενώ ο απαισιόδοξος θεωρεί ότι οι κακές στιγμές είναι αποτέλεσμα της κακή του τύχης και διαρκούν για πάντα. Η απαισιοδοξία καθιστά  το άτομο ευάλωτο, ενώ η αισιοδοξία ενδυναμώνει την υπομονή του και προάγει  την ψυχική του ανθεκτικότητα.

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΑΠΟ:

Csikszentmihalyi, M. &Csikszentmihalyi, I. (Eds.). (2006). A life worth living: Contributions to positive psychology. New York: Oxford University Press.

WHO International Organization: Mental Health and Psychosocial Considerations During COVID-19 Outbreak