• Οι υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις όπως ονομάζονται συνδέονται με το μικροβίωμα του έντερου, σύμφωνα με νεότερα επιστημονικά δεδομένα
  • Η χρόνια φελγμονή παίζει καταλυτικό ρόλο στις γυναίκες που υποφέρουν από συνεχείς ουρολοιμώξεις
  • Τα αντιβιοτικά μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο για επαναλαμβανόμενες ουρολοιμώξεις, διαταράσσοντας το μικροβίωμα

Μια από τις μεγαλύτερες απογοητεύσεις σχετικά με τις λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος (ουρολοιμώξεις), είναι ότι συχνά υποτροπιάζουν.

Οι ουρολοιμώξεις προκαλούνται από βακτήρια στο ουροποιητικό σύστημα και χαρακτηρίζονται από συχνή και επώδυνη ούρηση.

Ένας γύρος αντιβιοτικών συνήθως εξαφανίζει τα συμπτώματα, αλλά η ανακούφιση είναι συχνά προσωρινή:

Το ένα τέταρτο των γυναικών εμφανίζει δεύτερη ουρολοίμωξη μέσα σε έξι μήνες. Μάλιστα μερικά ατυχή άτομα παθαίνουν ουρολοίμωξη ξανά και ξανά και χρειάζονται αντιβιοτικά κάθε λίγους μήνες.

Μια νέα μελέτη υποδηλώνει ότι οι γυναίκες που παθαίνουν επαναλαμβανόμενες ουρολοιμώξεις μπορεί να βρεθούν σε έναν φαύλο κύκλο, στον οποίο τα αντιβιοτικά που χορηγούνται για την εξάλειψη μιας λοίμωξης, τις προδιαθέτουν να αναπτύξουν μια άλλη.

Η έρευνα που χτυπά καμπανάκι

Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από ερευνητές της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Ουάσιγκτον στο Σεντ Λούις Louis και το Broad Institute of MIT και Harvard.

Έδειξε ότι ένας γύρος αντιβιοτικών εξαλείφει τα βακτήρια που προκαλούν ασθένειες από την ουροδόχο κύστη αλλά όχι από τα έντερα. Τα επιζώντα βακτήρια στο έντερο, μπορούν να πολλαπλασιαστούν και να εξαπλωθούν ξανά στην ουροδόχο κύστη, προκαλώντας μια άλλη ουρολοίμωξη.

Ταυτόχρονα, επαναλαμβανόμενοι κύκλοι αντιβιοτικών καταστρέφουν την κοινότητα των χρήσιμων βακτηρίων που ζουν φυσιολογικά στα έντερα, το λεγόμενο μικροβίωμα του εντέρου. Διαταραχές στο μικροβίωμα συνδέονται με το ανοσοποιητικό σύστημα.

Παρατηρήθηκε από τους ερευνητές ότι οι γυναίκες με υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις είχαν λιγότερο ποικίλα μικροβιώματα, τα οποία ήταν ανεπαρκή σε μια σημαντική ομάδα βακτηρίων, που βοηθά στη ρύθμιση της φλεγμονής και είχαν ακόμη μια ξεχωριστή ανοσολογική υπογραφή στο αίμα τους, ενδεικτική φλεγμονής.

Συνεχείς ουρολοιμώξεις & κακή υγιεινή

«Είναι απογοητευτικό για τις γυναίκες που επισκέπτονται τον γιατρό με υποτροπές και ο γιατρός, ο οποίος είναι συνήθως άνδρας, τους δίνει συμβουλές σχετικά με την υγιεινή της περιγενετικής περιοχης», δήλωσε ο συν-επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης,  Scott J. Hultgren, PhD, η Helen L. Stoever Καθηγητής Μοριακής Μικροβιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Ουάσιγκτον.

Δεν είναι απαραίτητα η κακή υγιεινή που το προκαλεί. Το πρόβλημα βρίσκεται στην ίδια την ασθένεια, σε αυτή τη σύνδεση μεταξύ του εντέρου και της ουροδόχου κύστης και των επιπέδων φλεγμονής. Δηλαδή στο άξονα έντερο-κύστη.

Γιαυτό πολλές φορές , οι γιατροί δεν ξέρουν τι να κάνουν με την υποτροπιάζουσα ουρολοίμωξη. Το μόνο που έχουν είναι αντιβιοτικά, επομένως ρίχνουν περισσότερα αντιβιοτικά στο πρόβλημα, κάτι που πιθανώς απλώς κάνει τα πράγματα χειρότερα.

Οι περισσότερες ουρολοιμώξεις προκαλούνται από βακτήρια Escherichia coli (E. coli) από τα έντερα,  που εισέρχονται στο ουροποιητικό σύστημα.

Τα “ένοχα” μικρόβια για ουρολοιμώξεις

Οι ερευνητές μελέτησαν 15 γυναίκες με ιστορικό επαναλαμβανόμενων ουρολοιμώξεων και 16 γυναίκες χωρίς. Όλοι οι συμμετέχοντες έδωσαν δείγματα ούρων και αίματος στην αρχή της μελέτης και μηνιαία δείγματα κοπράνων.

Η ομάδα ανέλυσε τη βακτηριακή σύνθεση στα δείγματα κοπράνων, εξέτασε τα ούρα για την παρουσία βακτηρίων και μέτρησε την έκφραση γονιδίων σε δείγματα αίματος.

Κατά τη διάρκεια ενός έτους, εμφανίστηκαν 24 ουρολοιμώξεις, όλες σε συμμετέχουσες με ιστορικό επαναλαμβανόμενων ουρολοιμώξεων. Όταν οι συμμετέχουσες διαγνώστηκαν με ουρολοίμωξη, η ομάδα πήρε επιπλέον δείγματα ούρων, αίματος και κοπράνων.

Η διαφορά μεταξύ των γυναικών που έπασχαν από επαναλαμβανόμενες ουρολοιμώξεις και εκείνων που δεν έπασχαν, παραδόξως, δεν ανήκε στο είδος του E. coli στα έντερά τους ή ακόμα και στην παρουσία του E. coli στις ουροδόχους κύστεις τους.

Και οι δύο ομάδες έφεραν στελέχη E. coli στα έντερά τους ικανά να προκαλέσουν ουρολοίμωξη και τέτοια στελέχη περιστασιακά εξαπλώνονται στην ουροδόχο κύστη.

Η πραγματική διαφορά ήταν στη σύνθεση των μικροβιωμάτων του εντέρου τους. Οι ασθενείς με επαναλαμβανόμενες λοιμώξεις εμφάνισαν μειωμένη ποικιλία των υγιών μικροβιακών ειδών του εντέρου, γεγονός που θα μπορούσε να προσφέρει περισσότερες ευκαιρίες στα είδη που προκαλούν ασθένειες να αποκτήσουν έδαφος και να πολλαπλασιαστούν.

Συγκεκριμένα, τα μικροβιώματα των γυναικών με υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις ήταν ιδιαίτερα σπάνια σε βακτήρια που παράγουν βουτυρικό, ένα λιπαρό οξύ βραχείας αλυσίδας με αντιφλεγμονώδη δράση.

H ερευνητική ομάδα πιστεύει ότι οι γυναίκες στην ομάδα ελέγχου, μπόρεσαν να καθαρίσουν τα βακτήρια από την ουροδόχο κύστη τους προτού προκαλέσουν ασθένεια και οι γυναίκες με υποτροπιάζουσα ουρολοίμωξη δεν το κατάφεραν, λόγω μιας ξεχωριστής ανοσολογικής απόκρισης στη βακτηριακή εισβολή στην ουροδόχο κύστη.

Η έρευνα αυτή αποτελεί τη βάση ενός πειραματικού φαρμάκου που βασίζεται στο σάγχαρο μαννόζη και ενός ερευνητικού εμβολίου, τα οποία δοκιμάζονται και τα δύο σε ανθρώπους. Μια άλλη στρατηγική θα ήταν η εξισορρόπηση του μικροβιώματος μέσω μεταμοσχεύσεων κοπράνων, προβιοτικών τροφών ή άλλων μέσων.

Πρόκειται για μια από τις πιο κοινές λοιμώξεις στις Ηνωμένες Πολιτείες, αν όχι στον κόσμο», είπε ο Hultgren. Ένα καλό ποσοστό αυτών των ασθενών με ουρολοίμωξη συνεχίζει να εμφανίζει αυτές τις χρόνιες υποτροπές και οδηγεί σε μειωμένη ποιότητα ζωής, κυρίως με φόβο και ανασφάλεια, καθώς και απώλεια εμπιστοσύνης στην σχέση ιατρού ασθενούς. Υπάρχει πραγματική ανάγκη να αναπτυχθούν καλύτερες θεραπείες που θα σπάσουν αυτόν τον φαύλο κύκλο.

Συμπερασματικά

Τα ευρήματα υπογραμμίζουν τη σημασία της εύρεσης εναλλακτικών αντιβιοτικών για τη θεραπεία των ουρολοιμώξεων.

Η μελέτη δείχνει ξεκάθαρα ότι τα αντιβιοτικά δεν προλαμβάνουν μελλοντικές λοιμώξεις και δεν καθαρίζουν στελέχη που προκαλούν ουρολοίμωξη από το έντερο και μπορεί ακόμη και να κάνουν την υποτροπή πιο πιθανή, διατηρώντας το μικροβίωμα σε διαταραγμένη κατάσταση.

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΑΠΟ:

Colin J. Worby, Henry L. Schreiber, Timothy J. Straub, Lucas R. van Dijk, Ryan A. Bronson, Benjamin S. Olson, Jerome S. Pinkner, Chloe L. P. Obernuefemann, Vanessa L. Muñoz, Alexandra E. Paharik, Philippe N. Azimzadeh, Bruce J. Walker, Christopher A. Desjardins, Wen-Chi Chou, Karla Bergeron, Sinéad B. Chapman, Aleksandra Klim, Abigail L. Manson, Thomas J. Hannan, Thomas M. Hooton, Andrew L. Kau, H. Henry Lai, Karen W. Dodson, Scott J. Hultgren, Ashlee M. Earl. Longitudinal multi-omics analyses link gut microbiome dysbiosis with recurrent urinary tract infections in womenNature Microbiology, 2022; 7 (5): 630 DOI: 10.1038/s41564-022-01107-x

Ackerman, A. Lenore, Kim, Ja-Hong H, and Scott, Victoria C. “Fear and Frustration Among Women with Recurrent UTIs.” January 2022. Accessed Jun 2022. https://grandroundsinurology.com/fear-and-frustration-among-women-with-recurrent-utis/